რელიგია, კულტურა, სპორტი და ახალგაზრდობა
ჟურნალი "ლიბერალი" 24 სექტემბერი 2012

არჩევნებში მონაწილე ოთხი პარტიისა და ერთი კოალიციის პროგრამებს თუ გადახედავთ, კულტურის მიმართ  საქართველოს მომავლის მშენებელთა დამოკიდებულებას,  ბიუჯეტის პროექტებში პროცენტული მაჩვენებლით განსაზღვრულ პრიორიტეტების სიაში თუ წააწყდებით: კულტურისათვის ყველაზე მეტი - 4% ლეიბორისტულ პარტიასა და ქრისტიან დემოკრატებს ემეტებათ, ყველაზე ნაკლები - 2% ნაციონალურ მოძრაობას, “ქართულ ოცნებას”- 3%.

უნდა ითქვას, რომ კულტურის შესახებ ვერც სხვა პარტიების საიტებზე მოიძიებთ რაიმე ცნობას. არავინ იცის, რას ასახავს ეს 2, 3 და 4 პროცენტული მაჩვენებლები, ან რა კავშირშია ის სპორტთან და რელიგიასთან, როგორც ეს ბიუჯეტის პროექტებშია ასახული. 

გამონაკლისი “ქართული ოცნებაა”,  რომელიც მცირე დოზით,  მაგრამ მაინც გვაცნობს კულტურის პოლიტიკის ხედვას, სადაც ახალი და განსაკუთრებული ბევრი არაფერია, გარდა ასე თუ ისე იმედისმომცემი პირველივე პუნქტისა : “საქართველოს მოქალაქეების თავისუფალი საქმიანობა კულტურის სფეროში და შემოქმედებით პროცესში ხელისუფლების ჩაურევლობის უზრუნველყოფა. უნდა გამოირიცხოს ხელისუფალთა მხრიდან ერთპიროვნული გადაწყვეტილებები”.რა თქმა უნდა, არავინ იცის, რამდენად შეასრულებს ეს პოლიტიკური ძალა გამარჯვების შემთხვევაში პირობას . როგორც ცნობილია, პოლიტიკოსებს ხელისუფლებაში მოსვლისთანავე მწვავე ამნეზია ეწყებათ, რაც  პირველ რიგში, მათი  პოლიტიკური მახსოვრობის სწორედ იმ უჯრედებს ანადგურებს, რომელიც კულტურის განვითარების შესახებ ინფორმაციას ინახავს. ამაში ახალი არაფერია: კულტურა თითქმის ყველგან ყველაზე “დაბალი ღობეა”. მაგრამ როდესაც კულტურის შესახებ თავად ამ სფეროში მოღვაწე ადამიანები ივიწყებენ, ეს გაცილებით უარესია, ვიდრე უბრალოდ პოლიტიკური ამნეზია. და საქართველოში, სამწუხაროდ, სწორედ ასე ხდება: ამ სფეროში მოღვაწე ადამიანთა  დიდი  ნაწილი აქტიურად არის ჩაბმული და დასაქმებულნი  წინასაარჩევნო კამპანიაში, როგორც კანდიდატები, პროპაგანდისტები, ან - უბრალოდ მხარდამჭერები. ისინი საუბრობენ ყველაფერზე: გეოპოლიტიკაზე, თავდაცვაზე, სოფლის მეურნეობაზე, ენერგო სისტემებზე, მაღალ  და დაბალ ტექნოლოგიებზე, სოციალურ უსამართლობაზე, უპილოტო თვითმფრინავებზეც კი ...თავად კი   დეპრესირებული  უთვითმფრინავო პილოტებივით თითქოს ხან ველოსიპედით ცდილობენ გაფრენას, ხან ნავით, ხან ოცნების მფრინავი ხალიჩით... ამასთან თავადვე წუხან, რომ პოლიტიზირებული ატმოსფერო მათ ცხოვრებას სტრესულსა და აუტანელს ხდის, რაშიც აბსოლუტურად მართლები არიან: საქართველოში ცხოვრება მართლაც აუტანელად რთული და სტრესულია, ოღონდ, ეს მისი პოლიტიზირების კი არა, შესაძლოა, ასე ვთქვათ,  “არასწორად” პოლიტიზირების ბრალია: იმ ეპოქაში და პოლიტიკურ სისტემაში, სადაც ყველა საკუთარ ქმედებაზე პასუხისმგებელ   სრულწლოვან ადამიანს პოლიტიკური არჩევნის უფლება აქვს, და სადაც მის ერთ ხმას უნიკალური ფასი ადევს, პოლიტიკა ყველაფერშია, და ამას ვერსად გავექცევით. 

მასიურად აპოლიტიკური   ადამიანები მხოლოდ ისეთ ტოტალიტარულ რეჟიმებს ახასიათებს, როგორიც საბჭოთა კავშირი იყო. დღევანდელი საქართველოს პრობლემა პოლიტიკური  კომპეტენციების აღრევაშია და არა მის ზედოზირებაში. მაგალითად,  ქართველ ექიმს შეუძლია ზუსტად ერთ  დღეში   კვალიფიკაცია შეიცვალოს  და ასევე ახლახან კვალიფიკაცია შეცვლილ პედაგოგს ტელედებატში გაშმაგებული ეკამათოს მაღალმთიანი რეგიონების სოფლის მეურნეობაში არსებული პრობლემების თავისებურებებსა და მათ გადაჭრის გზებზე, თან, ამავე დროს დიდი ალბათობით წარმოდგენა არ ჰქონდეს სოფლის მეურნეობის შესახებ, ისევე როგორც მის ოპონენტს.

რა თქმა უნდა, გაცილებით სასარგებლო და  ნაკლებად ისტერიული  იქნებოდა მათ თვიანთი პროფესიებისა და კომპეტენციების  შესაბამის   პრობლემებზე ეკამათათ  ასევე ახალბედა, მაგრამ კომპეტენტურ, თუნდაც ახლახან პოლიტიკაში შემოსულ ადამიანებთან. სამივე დარგი: ჯანდაცვა, განათლების სისტემა და სოფლის მეურნეობა, მოგეხსენებათ, ნებისმიერ ქვეყანაში უაღრესად პოლიტიზირებული სფეროებია, მით უმეტეს ჩვენთან, და მათ შესახებ პოლიტიკური ათვლის წერტილიდან საუბარი თავისუფლად შეიძლება ისე, რომ ჩვენი სასიცოცხლო სივრცე ესე აუტანლად არ დაიმუხტოს. 

კულტურის პოლიტიკა   ერთ-ერთი,  ყველაზე მნიშვნელოვანი სფეროა, რომელზეც არათუ არა პროფესიონალები, საერთოდ არავინ საუბრობს, მით უმეტეს - არ  კამათობს... ამასთან ვერაფრით გაუგიათ, რატომ არ არის საქართველოში სამოქალაქო, პოლიტიკური თუ ათასგვარი სხვა კულტურა... არც ამ კითხვებზე ფიქრის დრო აქვს ვინმეს, ამიტომ ყოველთვის, როგორც კი ეს კითხვები თავს წამოყოფენ, სასწრაფოდ საბჭოთა მძიმე წარსულში შეხვეტენ ხოლმე, ისე, როგორც დიდი ძველი საწოლის ქვეშ. იქ ბოლო ოც წელიწადში იმდენი პასუხგაუცემელი კითხვა შევხვეტეთ, რომ უკვე აღარ ეტევა და სუნი ყოველდღიურად გვახრჩობს, სწორედ ეს სუნია, რასაც ჩვენ პოლიტიკით დამუხტულ ატმოსფეროს ვუწოდებთ. 

შესაძლოა, რომელიმე ევროპული ქვეყნისთვის კულტურა მართლაც არ წარმოადგენდეს მთავარ პრიორიტეტს, იქ კულტურული პროცესები დიდი ხანია თავისით, დამოუკიდებლად მიმდინარეობს და მას უზარმაზარი როლი აქვს ნათამაშები ამ ქვეყნების ისეთებად ჩამოყალიბებაში, როგორებიც არიან.  ამაში უზარმაზარი ფული, ენერგია და ნიჭია დახარჯული, ამასთან მათი  დიდი ნაწილი, ერთი შეხედვით ფუჭადაც,  მაგრამ  თუკი ათასი საშუალო და კარგი მევიოლინე  არ გყავს, ძნელი სავარაუდოა, რომ შენს ქვეყანაში იაშა ხეიფეცი დაიბადოს. ათასი ვიოლონისტი კი ვერ გეყოლება, თუ შენი ქვეყნის ბავშვების აბსოლუტური უმრვლესობა, რომელთა შორის შესაძლოა მართლაა რამდენიმე პატარა იაშა,  ხელოვნურ საფარიან რკინის ბადით შემოღობილ პატარა მოედანზე,  ქალაქის მერის, ან რაიონის გამგებლის მიერ ნაჩუქარ გაქექილ ბურთს დასდევს დღე და ღამე და ისევე, როგორც მისი თანატოლების აბსოლუტური უმრავლესობა ფეხბურთელობაზე ოცნებობს... გოგონები კი - კარგად გათხოვებაზე.

დღევანდელი ქართული კულტურის სამინისტრო, ფაქტიურად, პროპაგანდის დეპარტამენტადაა ქცეული,  მისი მიზანი  უკვე არსებული კულტურის უცხოეთში კარგად წარდგინების საშუალებით საქართველოს დასავლეთთან ინტეგრაციის ხელშეწყობა და ხელისუფლების განმტკიცებაა და არა  - შიდა კულტურული კატასტროფული მდგომარეობის გამოსწორება

ხეიფეცად არშემდგარი პატარა "იაშა" კი უკვე გაიზარდა, დავაჟკაცდა. ფეხბურთელი მისგან, ცხადია, არ გამოვიდა, საერთოდ არაფერი არ გამოვიდა და არც შეიძლებოდა გამოსულიყო. იქ სადაც "იაშა" გიზარდა, საერთოდ არაფერი გამოდის. ამიტომ შენც იაშასავით არშემდგარ ადამიანად ატარებ ცხოვრებას სოფლის მტვრიან შარაგზაზე, საიდანაც 

ერთ მშვენიერ დღეს, შეიძლება,  წინასაარჩევნო შეკრებაზე მოსულ ვიღაც ტიპებს პირუტყვივით დაეტაკო და  ქვა ჩაარტყა თავში; იქნებ მოკლა კიდეც... დაგიჭერენ და სამაგალითოდ, გორილასავით გალიაში გამოგამწყვდევენ.   არავის, არავის არ ეცოდინება, მათ შორის შენც, რომ უბრალოდ "იაშა" კი არა, სწორედ ის "იაშა" ხარ! სწორედ ის! ოღონდ,ძალიან, ძალიან ცუდ ვარსკვლავზე დაიბადე!

შეიძლება ინსტიქტით იგრძნო კიდეც, რაღაცაში რომ არ გაგიმართლა, მაგრამ მაშინვე შეეგუები გალიას, და არა მარტო სხვები, შენ თავად დაივიწყებ საუთარ უბადრუკ არსებობას. 

არა და...  არშემდგარი მევიოლინე მაინც რომ ყოფილიყო ქვას ალბათ არავის ჩაარტყავდი თავში...რადგან ვიოლინოს სიმებზე ხემის ყოველი გასმას ბავშვზე  ვაქცინის ეფექტი აქვს და ის მთელი დარჩენილი ცხოვრების მანძილზე გიცავს  აგრესიულობისა და ბოროტების  ვირუსისგან. 

PK
20 Septembre 2012 Paris

ღალატის ეტიმოლოგია

(ჟურნალი "ლიბერალი"10.09.2012)

მას შემდეგ, რაც ორმოცდაათიანი წლების გარიჟრაჟზე, გორის სადგურის ბუფეტის დამკვრელებმა პირველად შეასრულეს  ცნობილი ჰიტი  “პატარა გორი დიდია - იქ დაიბადა სტალინი”,  საქართველოში, ქვეყნის  ცოცხალ უმაღლეს პირზე სიმღერა და, მით უმეტეს, ჰიმნი არავის დაუწერია.

ვიდრე, ერთ მშვენიერ დღეს,  საბჭოთა  კავშირის  ნარჩენებიდან მომავალი ეკო-ტერორისტი და აწყვეტილი "ნონკონფორმისტი" გოგა ხაჩიძე არ გამოძვრა თავისი  დოლ-გარმონით და  “მიშა მაგარიათი”. ეს უცნაური პოპ-მინისტრი, გასულ წელს, ქართველმა ლიბერტარიანელებმა და მასთან დაახლოვებულმა ბეისბოლის ქუდიანმა “ქულ ინტელიგენციამ”,  ნონკონფორმისტად, უფრო მეტიც, პანკ-როკერად აღიარა, ხოლო ჰიმნის მიხედვით გადაღებული პროპაგანდისტული კლიპი - თავისუფალი სულის ამბოხად.

როგორც ჩანს, წარჩინებულმა ჩინოვნიკმა ხაჩიძემ მართლაც დაიჯერა, რომ  ანარქისტია. განსაკუთრებით მას შემდეგ, რაც არჩევნების მოახლოვებასთან და ქართული ოცნების "შემაშფოთებელ" წარმატებებთან ერთად, მისი გუნდის სხვა  წევრების აროგანტულობის ხარისხი საგრძნობლად გაიზარდა. მაგრამ რამდენადაც ხელისუფლებაში ნონკონფორმისტი პანკის როლი მხოლოდ ხაჩიძეს აქვს, ამდენად ის, კულტუროლოგიური თვალსაზრისით, ხელისუფლების დოლგარმონის დამკვრელებთან შედარებით, გამორჩეულ ყურადღებას იმსახურებს. მით უმეტეს,  როგორც ინტერნეტ გამოცემა “ნეტგაზეთი” იუწყება,  საკანონმდებლო ორგანოში მოსვლისთანავე, დეპუტატობის ანარქისტი კანდიდტისგან, როგორც ჩანს, პანკ კულტურაში ინოვაციური  ელემენტების დანერგვას უნდა ველოდეთ: აგვისტოს ომის თემაზე,  “მე-9 არხის”  ეთერში გასული  დოკუმენტალური ფილმის შესახებ საუბრისას ის სინანულით იხსენებს, რომ ნათია მიქიაშვილის ნაირებს "ადრე ცხენის კუდზე აბამდნენ" : "თუ ჩვენი კანონმდებლობა ამას ანტისახელმწიფოებრივი პროპაგანდის და ღალატის კვალიფიკაციას არ აძლევს, მაშინ კანონია დასახვეწი. დარწმუნებული ვარ, მომავალი პარლამენტი გამოასწორებს ამ საკითხს. ესენი ჩვეულებრივი, მარტივი მოღალატეები არიან, ადრე ასეთებს ცხენის კუდზე აბამდნენ...”

გრავიურა XV საუკუნე

დაკვირვებული ადამიანი შეამჩნევს, რომ ნაციონალური მოძრაობის ნონკონფორმისტი კანდიდატი ახერხებს ერთმანეთთან შეათავსოს პანკ კულტურა და შუა საუკუნეებისა და საბჭოთა ინკვიზიციის მეთოდები. ეკოლოგისტისთვის, ცოტა  არ იყოს, ზედმეტი სისასტიკეა, მაგრამ სამაგიეროდ - ინოვაციური.

დაახლოებით სამი დღის შემდეგ, იგივე ექსმინისტრმა, “მაესტროში”, ნინო ჟიჟილაშვილის გადაცემა “პოლიტმეტრში”, პოლიტიკურ კონკურენტებთან დისკუსიისას, ზუსტად ის  ბრალდება ამოაძვრინა ჯიბიდან, რომელსაც “ნაციონალური მოძრაობის” ბოლშევიკები იყენებენ ხოლმე - “ღალატი”.

ეს პატარა, ცრუ ნონკონფორმისტი, ცხადია, ვერანაირად ვერ გახდებოდა ყურადღების საგანი, საქართველოს ხელისუფლების ეჟოვისეული რიტორიკისა და პრაქტიკის კრებით მორალურ სახეს, ერთგვარ ფენომენს რომ არ წარმოადგენდეს.

გადაჭრით შეიძლება ითქვას: ეს   ჩვენი დროის ტრაგედიაა.  საბჭოთა აგიტპლაკატიდან საკანცელარიო მაკრატელით გულმოდგინეთ ამოჭრილი    უტიფარი პერსონაჟები  ბედავენ და სხვებს, არა აქვს მნიშვნელობა, ვის -  საქართველოს უკან, წარსულში დაბრუნების მცდელობაში ადანაშაულებენ.   ეს ადამიანები  შორეული, უკვე არარსებული, გახუნებული საბჭოთა წარსულით ცდილობენ გადაფარონ თავისივე შექმნილი  ცოცხალი, უახლესი "საბჭოთა" წითელი წარსული, რომელიც სათავეს 2003 წელს იღებს.   უტიფრად ცდილობენ მის გათეთრებას, გულმოდგინეთ რეცხავენ,  ხეხავენ მუჭში ღრუბელივით მოქცეული  იმ ადამიანების ნერვებით -   ვინც ზუსტად ვიცით,  საიდან მოვდივართ,  ვისაც მათ მიერ უნიჭოდ გადახატული სოცრეალისტური ტილო იმ წარსულის უსიამოვნო მოგონებებს აღგვიძრავს, სადაც დაბრუნებას სიკვდილი გვირჩევნია.  ეს მეჰიმნე "პანკი" და მისი კოლეგა მედოლეები და მეგარმონეები კი უტიფრად გვიცხადებენ, რომ ვინც მათ არ ვუჭერთ მხარს, იქ, წითელ ჯოჯოხეთში გვსურს ქვეყნის დაბრუნება... ჯოჯოხეთში, რომელსაც ძლივს დავაღწიეთ თავი, რომლის  ყველაზე მთავარი, კონცეფციის რანგში აყვანილი შანტაჟის საშუალება სწორედ  ეს იდიოტური სიტყვა - ღალატი გახლდათ. უფრო მეტიც, ეს სიტყვა  საბჭოთა კავშირის საფლავივით ცივ ფუნდამეტს უმაღლესი ხარისხის ცემენტივით კრავდა.

ღალატი - ამ ფუნდამეტში დამალული ულვაშა საბჭოთა კოშჩეის სულია.   ყველაფერი დანარჩენი - რეპრესიები, გულაგი, დაკეტილი საზღვრები, ჯინსებისა და საღეჭი რეზინის  დეფიციტიც კი, მხოლოდ აქსესუარებია, რომელთა "ფასი" კაპიკი იქნებოდა ღალატის გარეშე.

საბჭოთა კავშირმა რღვევა სწორედ "მოღალატეთა" წყალობით დაიწყო.  80-იანი წლების ბოლოს კი მათ მიერ "ღალატის" კონცეფციის  სრული დემისტიფიკაცია, გაშარჟება მოხდა. შურისძიებაც კი არ უფიქრია ვინმეს.

და აი, ვარდების რევოლუციის შემდეგ, მას საქართველოს პრეზიდენტმა მიაგნო, მოუარა, გაამხნევა, პოსტსაბჭოტა დეპრესიიდან გამოიყვანა, შუშის გუმბათიანი ტაძარიც კი აუგო იგივე უბანში, რომლის სოროებშიც, ერთ დროს, რევოლუციის გარიჟრაჟზე,  თხუნელასავით  დაძვრებოდა და  გაზეთებს ბეჭდავდა მომავალ მოღალატეებთან ერთად.

ძალიან მალე, პრეზიდენტმა  ღალატი  საქართველოს ხერხემალად, ჩვენი არსებობის ერთადერთ დამადასტურებელ  არგუმენტად აქცია. ჩვენ ვცოცხლობთ, როდესაც ვიღაცისკენ თითს ვიშვერთ და სრულიად უფასოდ ბრალს ვდებთ ზუსტად იმ დანაშაულში, რომლის გულისთვის ჩვენს მშობლებს, ბებიებს, ბაბუებს, ხვრეტდნენ, აწამებდნენ, გულაგში აგზავნიდნენ წლობით!  ხელისუფლების  პოლიტიკური დისკურსის  ამოსავალი წერტილი  არის ღალატი, და სწორედ ეს არის საბჭოთა კავშირი, ზუსტად ეს და სხვა არაფერი. მისი კოშჩეის კიდევ ერთხელ გადამალული უკვდავი სული.

საბედნიეროდ,  მისი გაშარჟება უკვე დაიწყო და კიდევ უფრო სწრაფი ტემპით მიმდინარეობს, ვიდრე 80-იან წლებში, თუმცა,  როგორც ჩანს, ის მართლაც უკვდავია და  შესაძლოა ჩვენი, ქართველების საზიდი ჯვარიც კია, იმის საფასურად, რომ ესეთი მონსტრი მივეცით მსოფლიოს. იქნებ სწორედ მოღალატის ჯვარის თრევაა  ჩვენი “სულიერი მისია?”

ამ ჯვარისგან  დროდადრო, სულის მოსათქმელად მაინც განთავისუფლება ძალიან ადვილია. ამისათვის მხოლოდ  სიტყვა მოღალატის  გაშარჟება და მერე დავიწყებაა საჭირო, მეტი არაფერი. მით უმეტეს, ამას ვერავინ შეამჩნევს, რადგან ჩვენს,  21 საუკუნეში,  ქვეყნები, სადაც  ღალატი მოქალაქეობრივი პასუხისმგებლობისა და მორალის ორიენტირია, მხოლოდ და მხოლოდ ტოტალიტარული რეჟიმების მარგინალური ქვეყნებია.

ღალატის კონცეფციის აგიტატორები, რა თქმა უნდა, არავითარი ნონკონფორმისტები არ არიან, არც კონფორმისტები... ისინი უბრალოდ სასაცილო წითელცხვირიანი კლოუნი მენაგვეები არიან, რომლებმაც  რამდენიმე დღის წინ “ქართული ოცნების” ოფისის წინ სამშენებლო ნარჩენებში საგულდაგულოდ დამალული, პრეზიდენტ სააკაშვილის პოლიტიკური უკვდავების სული, შემთხვევით, ნაგავს გააყოლეს.   

პ.ქ. 

6 Septembre 2012 Paris

პროპაგანდა

                      

   

             

                                  

                          
ქართულ ენის ინგლისური ტერმინოლოგიით «გაკეთილშობილება» სულაც არ მიგვანიშნებს ქართული მენტალიტეტის "გადასავლურებაზე". პირიქით, რუსული ბარბარიზმით დაბინძურებული ქართული ენის ბიზნეს-ინგლისურით კორექტირება უმეტეს შემთხვევაში,  სწორედ ვადაგასული და დაობებული  საბჭოური კომპლექსების ახლებური შეფუთვის მანიშნებელია. ესეთი კომპლექსებით ჯერ კიდევ გატენილია ეროვნული  თვითშეგნების "საწყობი"...    გადასაყრელად გვენანება, ამიტომ ერთმანეთს ვასღებთ, როგორც აყროლებულ ყველს და დაძმარებულ ღვინოს.  მაგალითად «ბიზნესმენი» - სიტყვა სიტყვით ითარგმნება როგორც საქმის კაცი, ან შემოკლებით უფრო გავრცელებული – საქმოსანი, სალაპარაკო პოპულარული ჟარგონით კი «დელეცი».

საბჭოთა კავშირში საქმოსნებს სისხლის სამართალი სჯიდა, რადგან ყველაფერი ის რასაც დღეს ბიზნესს ეძახიან არალეგალური იყო და  ეს სიტყვა სააზოგადოებაში ძირითადად უარყოფით კონტექსტში აღიქმებოდა.. საბჭოთა პერიოდის ქართულ კინოში, ლიტერატურაში, თეატრში, ვერ ნახავთ ვერც ერთ დადებით გმირს «საქმიანი» წრიდან. უფრო მეტიც, მათთვის ფარდის ახდა და ნიღაბის ჩამოგლეჯა, როგორც დღევანდელი პარლამენტარები იტყოდნენ"ლუსტრაცია" - ბევრი ქართველი ხელოვანის წარმატების ერთ ერთი  მიზეზი გახდა, ( ოთარ იოსელიანის «გიორგობის თვე»)- ამას მაშინ ნეგატიურ მოვლენებთან ბრძოლას უწოდებდნენ.  თუმცა, უნდა ითქვას იოსელიანის ღვინის ფალსიფიკატორებზე ბევრად უფრო პატიოსანი საქმოსანებიც ცხოვრობდნენ საქართველოში. უამრავი იატაკქვეშა საამქრო ფუნქციონირებდა, რომელიც საბჭოთა უზარმაზარ ფაბრიკების პროდუქციასთან შედრებით, არც თუ ცუდი ხარისხის ფეხსაცმელს, ბიჟუტერიას, ტანსაცმელს უშვებდა... რომ არაფერი ვთქვათ საპარიკმახეროებზე, სამკერვალო და ფოტო ატელიეებზე, ეგზოტიკურ მწეღეებზე და დანების მლესავებზეც კი... ყოველივე ამას დღეს "კულტურულად"  საშუალო და მცირე ბიზნესს ეძახიან... იგივე შეიძლება ითქვას სიტყვა კომერციაზე, რომელსაც ქართულად, ვაჭრობა ჰქვია, შესაბამისად კომერსანტებს კი – ვაჭრები...

გაკეთილშობილებულ სიტყვათა გრძელ სიაში, ერთ ერთი ყველაზე საინტერესო,  გულისრევამდე პოპულარული ტერმინი «პიარია», რომელიც პრინციპში სიტყვა არც არის– თუ გავშიფრავთ PR ინგლისურად ნიშნავს Public Relations ანუ საზოგადოებასთან ურთიერთობებს, რაც პრინციპში, სხვა არაფერია თუ არა უძველესი ლათინური სიტყვის - პროპაგანდის თანამედროვე, პოლიტკორექტული ტრანსკრიპცია.

პროპაგანდა თავის ორიგინალურ განმარტებაში ნიშნავს «იმას, რაც უნდა გავრცელდეს» ან « რაც უნდა გაკეთდეს» (ლათ).

პოლიტიკური პროპაგანდის სათავეების პოვნა ჯერ კიდევ  ანტიკურ ცივილიზაციაშია შესაძლებელი –  ძრითადად საჯაროდ წარმოთქმულ დისკურსი  და მითოლოგია. რომალელები პროპაგანდისთვის მატერიალურ საშუალებებად იყენებდნენ მონეტებს, აგრეთვე შარა გზის გსწვრივ ჩასობილ დამარკაციის დახლოვებით ორი მეტრის სიმაღლის სვეტებს,ერთგვარ პირველყოფილ  ბილბორდებს, რომლებზე ამოტვიფული იყო ოფიციალურ პირთა სახელები და ტიტულები... 

პროპაგანდა ეპოქების მიხედვით იცვლიდა  სახეს. XVI საუკუნეში «ოცდაათწლიანი» ომის დაწყებისთანავე პაპმა გრეგუარ XVI დაარსა  «Congregatio de Propaganda Fide « ანუ «რწმენის გავრცელების კონგრეაცია», მასში შემავალ კარდინალებს სხვადასხვა კონტინენტზე გაგზავნილ მისიონერების მიერ ქრისტიანობის გავრცელებისათვის მეთვალყურეობა გაწევა ევალებოდათ...  მოგვიანებით ნაპოლეონ ბონაპარტემ იტალიური კამპანიისას ათასობით ბიულეტენი დაბეჭდა და გაავრცელა რომელზეც თავად იყო გამოსახული დროშით ხელში- ამით მან ბეჭდვით პროპაგანდას ჩაუყარა საფუძველი.

ტერმინმა «პროპაგანდამ» თავისი უარყოფითი კონოტაცია მხოლოდ მეოცე საუკუნეში,  პირველი მსოფლიო ომის პერიოდში შეიძინა:  როდესაც მასში ჩართულმა სახელმწიფოებმა პირველად შექმნეს და გამოიყნეს ინფორმაციის კონტროლით საზოგადოებრივი აზრის მანიპულირების მეთოდი, რომლის საშუალებითაც, დამკვეთმა -  პრეზიდენტმა ვილსონმა შეძლო ამერიკელთა ტრადიციულად იზოლაციონალისტური საზოგადოებრივი  აზრის ინტერვენციონიზმისკან მიმართვა. პროპაგანდის ტექნოლოგია ექვსი თვის ვადაში მეცნიერულად იქნა შემუშავებული და კოდირებული . ეს სამუშაო განახორციელეს ესეისტმა ვალტერ ლიპმანმა და პრეზიდენტის მრჩევლმა,ზიგმუნდ ფროიდის ძმისშვილმა -ედუარდ ბერნაისმა, რომელიც დღეს ინსტიტუციონალური პოლიტიკური და ინდუსტრიული პროპაგანდისა და «საზოგადოებასთან ურთიერთობის», ანუ Public relations (PR)  მამად ითვლება .

პირველი მსოფლიო ომის დამთავრების შემდეგ, ინგლისემა პაციფისტმა სოციალისტმა,  ლორდმა პონსობიმ ომის დროს სხვადასხვა ქვეყნების მიერ გამოყენებული პროპაგანდის მეთოდების რეზიუმე გააკეთა, რომელშიც ის ამტკიცებდა, რომ  საზოგადოებრივი აზრის მანიპულირებისათვის, აუცილებელია ის  დაარწმუნო  :

1. რომ ჩვენს მხარეს არ სურს ომი.

2. რომ პასუხისმგებელი მოწინააღმდეგეა.

3, რომ მტერი მორალურად დასჯადია.
4, რომ ომს კეთილშობილური მიზანი აქვს.
5. რომ მტერი შემაძრწუნებელ სისასტიკეებს სჩადის (ჩვენ არა)
6. რომ მოწინააღმდეგემ გაცილებით დიდი დანაკარგი ნახა ვიდრე ჩვენ.
7. რომ ღმერთი ჩვენსკენ არის,
8. რომ ხელოვნებისა და კულტურის მოღვაწენი ჩვენს ბრძოლას მხარს უჭერენ.

9.რომ მოწინააღმდეგე იყენებს აკრძალულ იარაღს.

10. რომ ის, ვისაც აქ მოყვანილი პირველი ცხრა პუნქტის არ სჯერა, არის მოღალატე, ან უკეთეს შემთხვევაში სიცრუის მსხვერპლია( რადგან ჩვენგან განსხვავებით, მტერი ცხადია, პროპაგანდას ეწევა)

როგორც სპეციალისტები,  ისტორიკოსები თვლიან, ამ ჩამონათვალს აქტუალობა არა თუ არ დაუკარგავს, ის თავისუფლად შეგვიძლია მივუსადაგოთ მეოცე საუკუნის ბოლო პერიოდის და ნებისმიერ თანამედროვე კონფლიქტს.

მაგალითად 1990 წელს ამერიკის კონგრესის წინაშე მოწმის რანგში წარსდგა ახალგაზრდა თვალცრემლიანი ქალი. რომელიც, როგორც თავად განაცხადა, კუვეიტში ერაყის მიერ განხორციელებულ სისასტიკის სცენებს პირადად შეესწრო- კერძოდ, მოყვა, თუ როგორ ესროდნენ ერაყელი ჯარისკაცები ჩვილ ბავშვებს , ავტომატების ჯერით ხდიდნენ თავის ქალებს... ციფრიც კი დასახელდა რამდენიმე ასეული. ...მოწმის იდენტობა მისივე უსაფრთხოების მოტივით გასაიდუმლოებულ იქნა. ამ ჩვენებამ   საზოგადოებრივი აზრის უზარმაზარი რეზონანსი გამოიწვია... პრინციპში, ძალიან მალე გაირკვა, რომ ეს მხოლოდ სპექტაკლი იყო, ერაყელ ჯარისკაცთა მიერ ჩადენილი არადამიანური სისასტიკე  კი შეთხზული ამბავი, მაგრამ მისი გამეორება მამა ჯორჯ ბუშმა მოასწრო და ეს ჩვენება  ერაყთან ომის დაწყების მორალურ საბუთად  იქცა.  ახალგაზრდა ქალი, სინამდვილეში ვაშინგტონში კუვეიტის ელჩის ქალიშვილი აღმოჩნდა. «საზოგადოებასთან ურთიერთობის კამპანია» ანუ პიარი მთლიანად შეკვეთილი იყო კომპანია Hill&amp:Knowlton-სათვის 10 მილიონი დოლარის საფასურად ასოციაცია Citizens for a Free Kuwait – ის მიერ.

ამ სპექტაკლს უკვე აღარ ერქვა პროპაგანდა, ეს  პიარ კამპანია იყო... ათი წლის შემდეგ შვილი ჯორჯ ბუში მამის მსგავს, მხოლოდ  უფრო  მასშტაბურ "ბირთვულ" სპექტაკლს გაათამაშებს ერაყში კუვეიტზე ბევრად  უფრო ფართო მასშტაბიანი ომის წამოსაწყებად ,   პროპაგანდა არც ამ სპექტაკლს დაერქმევა, რადგან ამ სიტყვის შერყეული რეპუტაცია საბოლოოდ მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ   თავად დასავლეთმა და მათ შორის პირველ რიგში  ამერიკამ დაასამარა,  ის ტოტალიტარული რეჟიმების თანმდევ ტერმინად, სისხლიანი ტყუილის სინონიმად აქცია, სინამდვილეში კი ჩვენსავით ახლებურად შეფუთა, პიარი დაარქვა და დიდი ლეგალური  ბიზნესის საშუალებად აქცია.   
 უახლესი ისტორიის ორ ყველაზე შემზარავი და მასშტაბური, ნაცისტური და საბჭოთა რეჟიმების ძირითადი საყრდენი, «პური არსობისა» სწორედ პროპაგანდა გახლდათ.

წიგნების საჯარო დაწვა. "ავტოდაფი" ბერლინი 11 მაისი 1933 წელი 

                                                                       
მესამე რაიხს ოფიციალურად თავისი პროპაგანდის მინისტრი ჰყავდა - გებელსი. აი,  ამ სამინისტროს მიერ შეთხზული   რიტუალური ტექსტი, რომელსაც საჯაროდ «მოღალატე და საშიში ავტორების» წიგნების დაწვისას კითხულობდნენ 1933 წლის მაისში ბერლინში გამართულ "ავტოგაფის" აქტის- ახალი ინკვიზიციის კოცონის წინ, რომელშიც ნაციის "მოღალატე" და "მტერი" ავტორების წიგნები განადგურდა. :

«... კლასობრივი ბრძოლისა და მატერიალიზმის წინააღმდეგ! ხალხთა კომუნისა და იდეალისტური ფილოსოფიისათვის! მე ცეცხლს ვაძლევ კარლ მარქსისა და ლეონ ტროცკის ნაწერებს!... დიადი ომის ჯარისკაცების მიმართ ჩადენილი ლიტერატურული ღალატისთვის! ერის ჭეშმარიტი სულიერებით განათლების მიზნით, მე ცეცხლს ვაძლევ ერიხ მარია რემარკის ნაწერებს!.. »

უნდა ითქვას, ნაცისტების საარჩევნო წარმატებაც და   მათი შემდგომი ძლაუფლების გამაგრებაც - სწორედ პროპაგანდის ზედმიწევნით მეცნიერული მეთოდოლოგიით გამოყენების წყალობით მოხდა... ისევე, როგორც საბჭოთა კავშირში.

ამ საქმისთვის პირველ რიგში მობილიზებულ იქნა ქვეყნის ინტელექტუალური და სახელოვნებო ელიტა. რომელთა დიდი ნაწილი თითქმის მაშინვე რეპრესიების მსხვერპლი გახდა: სტალინური რეპრესიები შეგვიძლია განვიხილოთ, როგორც   პროპაგანდის ერთგვარი მნიშვნელოვანი ნაწილი, მიმართული გადარჩენილების დასაშინებლად,..შიში კი ტყუილს - უმეტეს შემთხვევაში დამაჯერებელს ხდის. 

ტოტალიტარული რეჟიმებისათვის  დამახასიათებელი პროპაგანდა  თავის თავში ყოველთვის მოიცავს დაშინების ელემენტს: ადამიანი არც ისე ბრიყვია ვერ მიხვდეს რომ მას ატყუებენ, როდესაც ეუბნებიან, რომ მსოფლიოში ყველაზე დემოკრატიულ და სამართლიან ქვეყანაში ცხოვრობს, მაშინ როდესაც მის გარშემო სიღატაკე და უსამართლობა სუფევს. პროპაგანდა მხოლოდ ბედავს მის მოტყუებას, უტიფრად უყურებს თვალებში და რეაქციას ელოდება ირონიული ღიმილით... რეაქცია კი ხშირ შემთხვევაში სწორედ ისეთია, როგორზეც ეს სისულელეა გათვლილი, ადამიანი იჯერებს სიბრიყვეს, რადგან არ სურს საკუთარ სიმხდალეს თვალებში ჩახედოს, მას ურჩევნია ჰქონდეს ბრიყვის რეპუტაცია, ვიდრე მხდალის... მერე კი თავის მხრივ, სხვებს . მასზე ოდნავ გაბედულებს ესხმის თავს, საკუთარ სიმხდალეზე მათ სთხოვს პასუხს, მათზე იძიებს ...  პროპაგანდა ხშირად მხოლოდ დასტური, ერთგვარი თავშესაფარია ჩვენი მხდალი და კონფორმისტი ბუნების,  ზუსტ და წერტილოვან პროპაგანდას დღესაც ისეთივე წარმატებით შეუძლია   მაგიური მეტამორფოზა მოახდინოს  ჩვეულებრივ პატარა, მხდალ ადამიანებში და ისინი  მონსტრებად აქციოს,  როგორც ნაცისტური გერმანიაში, ან საბჭოთა კავშირში.

ამ ორი ტოტალიტარული ტეჟიმების მიერ განხორციელებულ არნახული მასშტაბის  ინსტიტუციონალური "პიარკამპანიის" შედეგებზე დაყრდნობით შეგვიძლია დავუშვათ, რომ ცივილურობის მიუხედავად,  მეცნიერულად გათვლილი და კონკრეტულ მოვლენაზე ზუსტად დამიზნებული პროპაგანდა ადამიანის ტვინის საღ უჯრედებს ისევე კლავს, როგორც ზუსტად შერჩეული ანტიბიოტიკი ამა თუ იმ ვირუსს. ის ზუსტად ერთნაირად ურეცხავს ტვინს როგორც კულტურულად «ნაკლებად განვითარებულ» საბჭოთა მოქალაქეს ასევე «ცივილიზებურ» გერმანელს... უფრო მეტიც ეს უკანასკნელი თავისი ბარბაროსობით თვით ყველაზე ველურ კანიბალსაც აჭარბებს...

ნაცისტურ გერმანიასა და სსრკში პროპაგანდის მექანიზმები დაახლოვებით ერთი სისტემით  განვითარდა,   პროპაგანდასთან დაკავშირებული ნებისმიერი თემა ამ ორიდან ერთ ნებისმიერ ქვეყანაში,  თავის ანალოგს პოულობს მეორეში.  მაგალითად კინო და პროპაგანდა, რადიო და პროპაგანდა, სპორტი და პროპაგანდა, თვით ალპინიზმი და პროპაგანდაც კი : გერმანული ალპიური კლუბი უკვე 1921 წლიდან " წმენდა" თავის რიგების აღრეული სისხლისგან :  კლუბიდან ნელ ნელა გაირიცხა ყველა ებრაელი ალპინისტი. ნაცისტების ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ ალპინიზმი ნაცისტთა პროპაგანდის ერთ ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი რგოლი გახდა. ზუსტად ისევე როგორც ცივ და წითელ აღმოსავლეთში – სადაც მწვერვალებს არქმევენ "სტალინის პიკს", რომელსაც მოგვიანებით შეცვლიან კომუნიზმის პიკით, სადაც ასევე ფუნქციონირებს კინოს სახელმწიფო კომიტეტი, რომელსაც გოსკინო ქვია, სადაც ისევე როგორც ნაცისტურ გერმანიაში, ხელოვანებს აიძულებენ რეჟიმის სამსახურში ჩადგნენ, წინააღმდეგ შემთხვევაში მათ ანადგურებენ ფიზიკურად,მორალურად..სადაც კულტურა პროპაგანდას ემსახურება... და კულტურის ნარკომის ფუნქცია ზუსტად იდენტურია პროპაგანდის მინისტრის, გებელსის ფუნქციისა. 

სწორედ ამიტომ პროპაგანდის სამსახურში ნებით თუ იძულებით უამრავი დიდი ხელოვანი აღმოჩნდა ჩართული, გასული  საუკუნის ერთ ერთი დიდი პოეტი ვლადიმერ მაიაკოვსკი პროპაგანდას ხელოვნების პირდაპირ გაგრძელებად თვლიდა. მართლაც, იტალიურ ფუტურიზმსა და ფაშიზმს შორის ისეთივე «ახლო ნათესაური» კავშირი დამყარდა, როგორიც რუსულ კონსტრუქტივიზმსა და ბოლშევიზმს შორის.

პერფომანსისა და პოლიტიკური პროპაგანდის  ერთ ერთი კულმინაციად ითვლება 1920 წლის 7 ნოემბერს ოქტომბრის რევოლუციის აღსანიშნავად დადგმული გრანდიოზული სპექტაკლი, ზამთრის სასახლის აღების რეკონსტიტუცია. რომელშიც მონაწილეობდა წითელი არმიის 8000 კაციანი ბატალიონი, 125 მოცეკვავე, ცირკის 100 მსახიობი, 500 მუსიკოსი. გამოყენებული იქნა ყველა არტ ინოვაცია, რომელიც 1909 წლის შემდეგ შეიქმნა რუსი ავანგარდისტების მიერ. დადგმა, არქიტექტურა, დიზინი, მხატვრობა. კინო – განხორციელებული იქნა რუსული ფუტურიზმისა და კონსტრუქტივიზმის ყველაზე დიდი არტისტების მიერ ( მეირხოლდი, ეიზენშტეინი - ოქტომბერი, ანუ ათი დღე რომელმაც შეძრა მსოფლიო)

"ოქტომბერი :10 დღე, რომელმაც შესძრა მსოფლიო" - სერგეი ეიზენშტეინი. 1927

მსგავსი გრანდიოზული  მასშტაბის სპექტაკლები მაიაკოვსკის თვითმკვლელობიდან ორი წლის შემდეგ შეწყდა, როდესაც ჟდანოვმა სოც-რეალიზმის აუცილებლობა დააკანონა ქვეყანაში.

ტოტალიტარული რეჟიმების მიერ კლასიკად ქცეული პროპაგანდის სტრუქტურა თავის რეპლიკებს  დღევანდელ მსოფლიოშიც პოულობს. ამა თუ იმ ქვეყანაში განხორციელებული პროპაგანდისტული კამპანიების ინტენსიობის, შინაარსისა და მოცულობის მიხედვით თავისუფლად შეგვიძლია დავადგინოთ ამ ქვეყნების მმართველი რეჟიმების ტოტალიტარიზმისაკენ გადახრის გრადუსი, ხარისხი. და ამის საუკეთესო მაგალითი ისევ პოსტსაბჭოთა ქვეყნებია.

რა თქმა უნდა ძნელია არ გაგახსენდეს ბოლო წლებში საქართველოში გამართული ფარაონული პროპაგანდისტული პერფომანსები, რომლის პიკი უდავოდ რენი  ჰარლენისთვის ორგანიზებული მასობრივი სცენების გადაღებებია ფილმისთვის «აგვისტოს 5 დღე», რომელშიც არანაკლები ცოცხალი და მატერიალური რესურსი იქნა გამოყენებული ვიდრე მეირჰოლდის  სპექტაკლის "ოქტომბრის" დადგმის დროს.   მხოლოდ იმ განსხვავებით რომ რენი ჰარლენს, რა თქმა უსასრულობა აშორებს სერგეი ეიზენშტეინთან.  მიზანსცენის მთავარ ავტორს  - პრეზიდენტ მიხეილ სააკაშვილსაც ცხადია აბსოლუტურად არაფერი აქვს საერთო ვსევოლოდ ემილოვიჩ მეირჰოლდთან... უფრო ზუსტად კი მის ტალანტთან.  ჰარლენი-სააკაშვილის  სპექტაკლი უფრო ანდრეი ჟდანოვის მიერ დაკანონებული სოცრეალისტური  "პაროდია",  მრავალ მილიონად ღირებული  იაფფასიანი  პროპაგანდაა, რომელსაც თანამედროვე ჟდანოვები, იუმორის გრძნობა რომ ჰქონდეთ «პიარ რეალიზმს» დაარქმევდნენ. რა თქმა უნდა ქართული ფსიქოლოგიური პროპაგანდისტული ტერორის საუკეთესო და  ქრესტომატიულ ნიმუშად ალბათ    ტვ "იმედის"  მიერ მოდელირებული "ქრონიკა" დარჩება სამუდამოდ.  

აგვისტოს 5 დღე "რომელმაც  შესძრა მსოფლიო" რენი ჰარლენი.2011

პროპაგანდაზე თვალყურის დევნება საშუალებას იძლევა გარკვეული აზრი შევიქმნათ იმ საზოგადოებაზე, რომლისთვისაც ეს პროპაგანდაა გამიზნული. განსაკუთრებით დღევანდელ  ექსტრემალურ პერიოდში, რომელშიც   ქართული წინასაარჩევნო უსისხლო   "სამამულო ომი" მიმდინარეობს.

დღეს საქართველოს არ ჰყავს თავისი გმირი, სამაგიეროდ ყავს ანტიგმირი: მოღალატე! და სახელმწიფოს მთელი პროპაგანდისტული რესურსი სწორედ მისკენ არის მიმართული, საქართველო დღეს ფუნქციონირებს ამ ანტიგმირზე სწორებით, დაახლოვებით ისე, როგორც  ნაცისტური გერმანია ებრაელებზე, ბოლშევიკები ბურჟუაზიაზე...  შეიძლება ითქვას, რომ საქართველოს მამოძრავებელი ძალა დღეს სიძულვილია. სიძულვილის ყველაზე კალორიული საკვები კი საომარი რიტორიკა, მით უმეტეს როდესაც ომი იმდენად ახლოს დგას ცელ მომარჯვებული სიკვდილივით , რომ   შენი სახელმწიფოს პროპაგანდის მანქანის ტოქსიკურ გამონაბოლქვად ტრანსფორმირებულ მის ცხელ და მყრალ ამონასუნთქს გამუდმებით გრძნობ, ის გამუდმებით გახრჩობს...  სახელმწიფო  კი  მისი წყალობით დაჟანგებული ორთქმავალივით მძიმედ, ჭრიალით, მაგრამ მაინც კუსავით ნელა გადაადგილდება.

ეს რიტორიკა არის სწორედ ის, რაც იდეოლოგიურად რადიკალურად განსხვავებულ ტოტალიტარული რეჟიმებს აერთიანებს: გარეშე მტერზე და მოღალატეებზე ობსესია ერთადერთი «ლოგიკაა» რომელიც მათ კოშმარულ ჰალუცინაციებს, მათსავე წარმოდგენაში რაციონალურსა და დამაჯერებელს ხდის. ეს ერთგვარი ძლიერი ნარკოტიკია, რომლის დოზა განუწყვეტლივ იზრდება,  რომელიც ბოლოს აუცილებლად აქცევს მომხმარებელს  ტოქსიკომანად, და ბოლოს პოლიტიკურად მოკლავს.

ლორდ პონსობის მიერ საუკუნის წინ, პირველი მსოფლიო ომის დამთავრების შემდეგ შედგენილი პროპაგანდის ათივე ძრითადი და კლასიკად ქცეული ფორმულა არასდროს ისეთი  აქტუალური და ამავე დროს გროტესკული არ ყოფილა საქართველოში, როგორც დღეს :

1. ჩვენს მხარეს ომი არ სურდა. 
2. პასუხისმგებელობა მთლიანად რუსეთს ეკისრება, პოლიტიკურიც და სამხედროც. 
3. რუსეთი მორალურად დასჯადია, თავისი ამორალური ქმედებების გამო.

4, ჩვენს მიერ განხორციელებული საომარი მოქმედებები კეთილშობილურ მიზანს, ქართული მოსახლეობისა და ტერიტორიალური მთლიანობის დაცვას ემსახურებოდა.

5. რუსული არმია, ოსური, ჩრდილოკავკასიური ბანდ ფორმირებები ენით აუწერელ სისასტიკეს ჩადიოდნენ, იმ დროს, როდესაც ქართველები მშვიდობიან მოსახლეობას ეხმარებოდნენ საკუთარი სიცოცხლის ფასად.

6. მტერის დანაკარგი ამ ომში გაცილებით დიდია ვიდრე ჩვენი: საქართველოს პრეზიდენტი ისევ მიხეილ სააკაშვილია, რაც იმას ნიშნავს რომ ომის ძირითადი მიზანი, ჩვენი ხელისუფლების შეცვლა მტერმა ვერ განხორციელდა, ლოგიკურია ჩავთვალოთ რომ რუსეთმა ომი წააგო.

7, ღმერთი რა თქმა უნდა ჩვენსკენ არის, და საქართველოში არაფერია ისეთი "აშკარა" - ის ყველგანაა, გოგირდის აბანოშიც კი.  
8. ხელოვნებისა და კულტურის მოღვაწეები მთელი მსოფლიოდან დაუღალავად უჭერენ მხარს ჩვენს სიმართლეს: მაგალითად ტოტო კუტუნიო, რენი ჰარლენი, შარონ სტოუნი და სხვ... ადგილობრივები თავისთავად... საბჭოთა კავშირის ღრმა ნოსტალგიით შეპყრობილი "ჩარეცხილი და უნიჭო ინწილიგენციის» გამოკლებით.

9. მოწინააღმდეგემ გამოიყენა სხვადასხვა საერთაშორისო კონვენციით აკრძალული იარაღი: კასეტური ბომბები, გაუბიცები და სხვ... ჩვენ მათ პლასტმასის ტყვიებს და ვარდებს ვესროდით, და ისიც რა თქმა უნდა მხოლოდ და მხოლოდ თავდაცვის მიზნით .  

10. ჩვენი მხარე მხოლოდ სიმართლეს ავრცელებს. არავითარი პროპაგანდა ქართული მხრიდან! ვისაც აქ მოყვანილი ცხრა პუნქტის არ ჯერა, ის სამშობლოს მოღალატეა, და კრემლს ემსახურება, ამასთან პირდაპირი გზით ფინანსდება საქართველოში პუტინისა და გაზპრომის «ოფიციალური ჯაშუშის» ბიძინა ივანიშვილის მიერ.

უნდა ითქვას, საქართველოს ხელისუფლებამ, რომლის სინონიმად თავისუფლად შეგვიძლია ვიხმაროთ მისივე კრებითი სახელი "მიხეილ სააკაშვილი", მემარცხენე ლორდის კლასიკად ქცეულ ათ პუნქტს, კიდევ რამდენიმე ახალი აღმოჩენა დაამატა, რომელთაგან ყველაზე ინოვაციური და მასშტაბური მაინც გადამუშავებული საკვების მეორადი ენერგიის წყაროდ გამოყენების პრინციპზე აგებული – მარცხის, აბსოლუტური კრახის  გადამუშავება და მისი პროპაგანდის ყველაზე მძლავრ იარაღად გამოყენება გალდათ.

უნდა ითქვას რომ პრეზიდენტს ეს ინოვაცია ცარიელ ადგილზე არ გაუკეთებია. მან სავარაუდოდ  გაითვალისწინა თავისი ერის მაზოხისტური მიდრეკილება მარცხის სკარალიზაციისადმი:

როგორც ცნობილია, ზოგადად ერები და სახელმწიფოები  ცდილობენ თავიანთი ისტორიის იმ ეპიზოდების აღნიშვნას, რომელიც გამარჯვებებთან არის დაკავშირებული, ხშირად ისტორიის გაყალბებასაც კი არ ერიდებიან ამისათვის. საქართველო კი ძირითადად საკუთარი ისტორიის ყველაზე ტრაგიკულ ეპიზოდებსა და შეცდომებს აღნიშნავს, ზოგს ზეიმით . ზოგს გლოვით, ზოგს უბრალოდ ლაზღანდარობით. არც  ისტორიის გაყალბებას არ ერიდება, იმისათვის, რომ   ღვთისმშობლის წილხვდერი მრავალტანჯული ქვეყნის ტანჯვა უფრო შთამბეჭდავი, დამთრგუნველი და  უფრო გამოყენებადი გახადოს პროპაგანდისათვის:  კრწანისი, გიორგიევსკის ტრაქტატი, 25 თებერვალი– საბჭოთა ოკუპაცია, იუნკერების დახვრეტა, 9 აპრილი, სამოქალაქო ომი, სოხუმის დაცემა, 8 აგვისტო... თუ ამას დავამატებთ  ზუსტად (ნეტა ვინ დაითვალა)  ასი ათასი მოწამეს ხსენების  დღეს რომელთაც ჯელალედინმა თავი მოკვეთა რეკორდულად მოკლე დროში - სულ რაღაც ერთ დღეში... და საერთოდ  რწმენისათვის თავდადებულ სხვა მრავალი მამულიშვილის წამებიის აღმნიშვნელ  სადღესასწაულო დღეებს, ძნელი შესამჩნევი არ უნდა იყოს, რომ ქართველებს მართლაც უნიკალური მიდრეკილება გვაქვს მარცხიდან სიცოცხლისთვის საჭირო ენერგია გამოვწუროთ...  იშვიათი გამონაკლისი მხოლოდ 26 მაისი და დიდგორია... თუმცა ისიც ოკუპაციის კონტექსტში აღინიშნება. ის კი არა,  ბოლო წლებში მეორე მსოფლიო ომში გამარჯვება ლამის ბოლშევიკებთან კოლაბორაციასთან იყო გაიგივებული. ხოლო ნაციზმის მარცხი ეროვნულ მარცხთან... ისევ მარცხთან...

საქართველოში ოკუპაციის მუზეუმიც კი არსებობს, სადაც წარმოდგენილი ექსპონატები და სტენდები რაღაც სლავურ – ბოლშევიკური გოთიკის   ატმოსფეროს ქმნიან.  გასკვირი არ უნდა იყოს, თუ ერთ დღეს საქართველოში ეროვნული ტანჯვის მუზეუმიც გაიხსნება, ან ტანჯვის კულტურისა და დასვენების პარკი გაშენდება... შესაბამისი ატრაქციონებით. რა თქმა უნდა...

არა და... ლოგიკას მოკლებულია, თითქოს შეუძლებელია ქვეყანას 21 საუკუნემდე მხოლოდ დამარცხებებით მოეღწია. ცხადია, გამარჯვებები იყო, მხოლოდ შეიძლება არც ისე გმირული, სანახაობრივი, არც ისე "ნონკონფორმისტული"... დიპლომატია, რომელიც კომპრომისის ხელოვნებად ითვლება, ხომ ჩვენთან ხშირად ღალატთან  და სიმხდალესთან იდენტიფიცირდება, ამიტომ დიპლომატიური გამარჯვებებს გულმოდგინედ ვშლით ისტორიის ფურცლებიდან ან მათ რაღაც ეპიკურ ტრაგიკული ჰეროიზმის   შეფერილობას ვაძლევთ და ამით რაღაც სასიცოცხლო ენერგიას ვიღებთ, 

ქართული მარცხის მისტიციზმის გაბურღვას და შიგ ცალი თვალით შეჭვრეტას, პირველად მიხეილ სააკაშვილი შეეცადა და აშკარად რაღაც ისეთი დაინახა, რაც ძალაუფლების განმტკიცებაში დაეხმარა. ფაქტია: 2008 წელს ბრონირებულ ჟილეტში ჩაჭედილი დამარცხებული მთავარსარდალი დიღმის მასივის ცხელი ასფალტის"ტრასით" ცეზარივით ტრიუმფით, დაფნის გვირგვინით, მომღერალი ოქროსთმიანი გოგო-ბიჭებითა და აურაცხელი "მონებით" გარშემოტყმული მოგვევლინა  ფრანგ დიპლომატ ბერნარ კუშნერთან ერთად. მხოლოდ იმ ადგილზე ტრიუმფალური არკის აშენება ვერ მოასწრო, რადგან ყველაფერი ძალიან სწრაფად მოხდა - ომიც, დამარცხებაც და მისი გამარჯვებად ტრანსფორმირებაც.    მას შემდეგ საქართველო ოფიციალურად ზეიმობს ყოველდღე,  რომ ოთხასი დაღუპული სიცოცხლის, რამდენიმე ათეული ათასი დანგრეული ცხოვრებისა და საკუთარი ტერიტორიის 20 პროცენტის ფასად, მიხეილ სააკაშვილი ისევ საქართველოს პრეზიდენტია ... ყოველ შემთხვევაში თავად პრეზიდენტის, ამ უცნაური "კაცი-სახელმწიფოს"  სიტყვებიდან ზუსტად ესე ჩანს... 

2008 წლის ომი ახალი ქართული პოროპაგანდის, ანუ პიარის თვისობრივად ახალი ენერგიისა და შთაგონების კრეატივის წყაროდ იქცა. თავად პროპაგანდა კი საქართველოს სახელმწიფოებრიობის დისკოზით დაავადებულ ხერხემალად , ხეიბარი ქვეყნის ნამდვილ ტანჯვად  ... არავინ იცის ზუსტად ვინ არის ქართული პროპაგანდის კონცეფციის ავტორი. საქართველოს არ ჰყავს გებელსივით პროპაგანდის ოფიციალური მინისტრი. 

თუმცა ამ მნიშვნელოვანი დარგის კონტროლი და კურირება   , საბჭოური ტრადიციის თანახმად, კულტურის სამინისტროს აქვს დაკისრებული.   ფუნდამეტური იდეოლოგიური ცვლილებები ამ უწყებაში სწორედ 2008 წლის აგვისტოს ომის მერე დაიწყო, როდესაც  როდესაც პარტიამ ეს მნიშვნელოვანი პოსტი უშიშროების სპეციალისტს, პარლამენტის უშიშროების კომისიის თავმჯდომარის მოადგილეს ნიკოლოზ რურუას ჩააბარა.  რომელმაც მაშინვე გაასაჯაროვა თავისი მოქმედების მთავარი კონცეფცია, მინისტრმა რურუამ  კულტურა სტრატეგიულ დარგად გამოაცხადა და ნარკომად გადრაიქმნა.  მას შემდეგ ნებისმიერი კულტურული მოვლენა ქვეყნის შიგნით , და განსაკუთრებით ქვეყნის გარეთ ქართული სახელმწიფოს ნათელი მომავლისაკენ მტკიცე და ამაყი  ფართო ნაბიჯებით სწრაფვის აგიტაცია- პროპაგანდას ემსახურება და არა ქართული საზოგადოების კულტურულ განვითარებას, პროგრესს, რომელიც ჟანგბადივით არის საჭირო დემოკრატიული ტიპის სახელმწიფოს მშენებლობისათვის. ეროვნული კულტურის განვითარება  იდენტიფიცირდება ახალი ეკლესიების მშენებლობასთან  და და ძველი ეკლესიების ევრორემონტთან. აგრეთვე ესევე სამშობლოს სამსახურში მდგომი ხელოვნების სხვადასხვა დარგის მცირე ხელისშეწყობასთან. დიდი პრჭყვიალა პროპაგანდისტულ პერფომანსებთან, კონცერტებთან, ზეიმებთან...

შედეგი სახეზეა:    დღეს 2012 წელის შემოდგომაზე, როდესაც თვალს ადევნებ წინასაარჩევნო პროპაგანდას, უსმენ კანდიდატთა და მათ მხარდამჭერთა ისტერიულ  ყვირილს, ამომრჩევლის კიდევ უფრო ისტერიულ რეაქციას, ისეთი გრძნობა გიჩნდება,   თითქოს  ქართულ "ჯოს-საზოგადოებას" არაფერი ეტყობა, რომ მან რაიმე კულტურული პროგრესი განიცადა 1991 წელის შემდეგ. საქართველოში ისევ ისტერიულად ყვირის პრეზიდენტი, ისევ კრემლის აგენტებად. მტრებად და  მოღალატეებად  აცხადებს განსხვავებული პოლიტიკური აზრის მქონე ადამიანებს, რომლებიც თავის მხრივ პრეზიდენტსა და მის მომხრეებს უკეთეს შემთხვევაში ქვეყნიდან გასახლებით ემუქრებიან, უარესში კი ციხეში ამოლპობით. აქ ისევ  ისვრიან ქვებს, ისევ იფურთხებიან, იგინებიან, ისევე ბობოქრობს ათას გვარი ფობია. შესაძლოა უარესადაც კი . არასდროს საქართველო ისეთი ჩაძირული არ ყოფილა რელიგიურ ობსკურანტიზმში როგორც დღეს... 

ყოველივე ამისათვის შეგვეძლო კულტურის პოლიტიკის ტოტალური კრახი დაგვერქმია, მხოლოდ  ესეთი პოლიტიკა საქართველოს არასდროს ჰქონია ... ამიტომ მის მარცხზე ლაპარაკი უსაგნო იქნებოდა.   როგორც მოგახსენეთ კულტურა აქ პატრიოტიზმის სამსახურშია, და ის  ეროვნული უშიშროების საბჭოს  ერთგვარ დეპარტამენტს წარმოადგენს:  საქართველოში ყოველთვის პოლიტიზირებული კულტურა ანუ პროპაგანდა გვქონდა  და არა კულტურის პოლიტიკა.

ჩვენში ფაშიზმი რატომღაც მხოლოდ ანტისემიტიზმთან , რასიზმთან და ჰომოფობიასთან იდენტიფიცირდება . ხოლო ბოლშევიზმი ჩაკეტილ საზღვრებთან, ჯინსების დეფიციტთან და გულაგთან,  არა და    სწორედ სახელმწიფოს სამსახურში ჩაყენებული ეს უბადრუკი შოვინისტური კულტურა ანუ  ინსტიტუციონალური პროპაგანდა  იწვევს პირველ რიგში ოცდაათიანი წლების  გერმანიისა და საბჭოთა კავშირის, ულტრამემარჯვენე ნაციონალიზმისა და ულტრამემარცხენე ბოლშევიზმის რაღაც ჰიბრიდული კარიკატურის «ნაზ» განცდას ჩვენს შიზოფრენიულ რეალობაში.

22 août 2012 Paris
გაგრძელება  ანუ   "ტრილოგიის "მეორე ნაწილი გამოქვეყნდება ერთ კვირაში.

ფიქტიური ბუღალტერია ანუ კაჭრეთის სიზმარი

ფიქტიური ბუღალტერია ანუ კაჭრეთის სიზმარი

                                            

ბათუმელი მაჟორიტარობის კანდიდატ დუმბაძისა და მინისტრ ვარძელაშვილის ფაშისტური გამონათქვამების, აგრეთვე შალვა რამიშვილის « სუბიუქტური ხუმრობების» გარშემო, როგორც ყოველთვის - ვიწრო წრეში ატეხილმა ელეგანტურად ინტიმურმა «აჟიოტაჟმა», ერთი ძალიან უსიამოვნო სცენა გამახსენდა, რომელსაც გასულ შემოდგომაზე შევესწარი საქართველოში ყოფნისას, კაჭრეთის ცნობილ სამწვადეში, ამაღელვებელი სახელით «ჩემპიონი», ეს რესტორანი ისეთ სტრატეგიულ ადგილზე იმყოფება, რომ თბილისისკენ მომავალი ვერაფრით ვერ აცდები.

ოქტომბრის ერთ მზიან დღეს ჩემს ოჯახის ორ წევრთან ერთად კახეთიდან ვბრუნდებოდი. სწორედ კაჭრეთის მისადგომებთან ვიგრძენით შიმშილი და გადავწყვიტეთ გვესადილა. სამწვადე "ჩემპიონიდან» დაახლოვებით ას მეტრში ტრასზე პოლიციის ორ უზარმაზარ ჯიპს რატომღაც პოზიციები ქონდა გამაგრებული და სიტუაციას «აკონტროლებდა» თუმცა გასაკონტროლებელი თითქოს არაფერი იყო საღამოს სახლში მიმავალი რამდენიმე გაძვალტყავებული ძროხისა და ჩურჩხელების გამყიდველი «ასფალტის პლაჟზე» გარუჯული ქანცგაწყვეტილი ქალების გარდა. მაშინვე მივხვდი რომ სამწვადეს ვიღაც VIP სტუმარი ყავდა.

ამაში საბოლოოდ დავრწმუნდი როდესაც მანქანის გაჩერება რესტორნის ოთხადგილიან მატარა «პარკინგზე მოვინდომე. ვიღაცის გალოკილი დიდი შავი 4X4 ისე იყო გახიდული, რომ ჩემი ასევე შავი, მხოლოდ ძალიან ჭუჭყიანი 4X4 კი არა ველოსიპედიც ვერ დაეტეოდა. ჩამუქებულ შუშებს უკან ორი მამაკაცის სილუეტი ჩანდა, იქნებ წესიერად დააყენოთ მეთქი, გავძახე. ყურიც არ შეიბერტყეს, სანამ არ დავუპიპინე. შუშა ჩამოწიეს გაკვირვებულებმა შემომხედეს. იგივე გავუმეორე, მხოლოდ ცოტა გაღიზიანებულმა. ესეთი რაღაცეები ყველა ქვეყანაში მაცოფებს. საფრანგეთში ესე პრინციპში «დეფავორიზებული» გარეუბნების ისეთი «ძველი ბიჭები» იქცევიან, რომლებსაც საქართველოში მანქანების პირომანებად  იცნობენ ტელევიზის წყალობით.

ჩემი თანამგზავრები ცოტა დაიძაბნენ.მაგრამ საბოლოოდ ყველაფერი კარგად დამთავრდა. დაღლილმა «კოვბოებმა» იკადრეს და მანქანა წესიერად დააყენეს, თუმცა მას შემდეგ რაც ჩემი ჭუჭყიანი მანქანიდან გადმოვედი, ყოველი შემთხვევისთვის ბნელი ფანჯარა ისევ ჩამოწიეს და სამწვადისკენ მიმავალი შემათვალიერეს.

კარგი ამინდი იყო და ეზოში დავსხედით. იქვე ჩვენთან ახლოს ოფიციანტები ერთმანეთზე მიტყუპებულ გრძელ სუფრას შლიდნენ, მსუქანი ხანშიშესული ფლოსტებიანი მიმტანი კახელი ქალები ქოშინით დარბოდნენ ეზოში. სამწვადეში აშკარად მსუბუქი პანიკის ნიშნები შენიშნებოდა.

ჩვენთვის კარგა ხანს ვერავინ ვერ მოიცალა. ამ ქოლესტერინით სავსე სისხლძარღვებიანი საბრალო მიმტანი ქალების მიმართ პრეტენზიის გამოთქმა არაადამიანობა და სადიზმი იქნებოდა.

მალე ეზოში «მოდურ» ჯინსებსა და პოლოში ჩაცმულმა ახალგაზრდა  მრგვალსახიანმა კაცმა შემოაბიჯა, მას გვერდით, ნახევარი ნაბიჯით უკან, შავ «შარვალ-კოსტუმში» და შავ ჰალსტუკში «პარადნად» გამოწყობილი გამხდარი შავ ქოჩორ-ულვაშიანი კაცი მოჰყვებოდა ... უკან კი მხიარული გოგო-ბიჭების ასე ოცკაციანი ჯგუფი. თავიდან ვიფიქრე ამ «მოდნი» ჯინსებიანი კაჭრეთელი თვითშემოქმედების ვარსკვლავის დაბადების დღე იქნება მეთქი, მერე სოფლის ახალგაზრდა ნეოკომკავშირელი აქტივისტების კორპორაციული ქეიფი მეგონა. თუმცა შევცდი: მესაფლავესავით ჩაცმული ულვაშა გამგებელი, თუ რაღაც ესეთი აღმოჩნდა. პოლოში და «მოდურ ჯინსებში» ჩაცმული კი პარლამენტის დეპუტატი... სხვათაშორის სწორედ ერთ ერთი «ბნელი სილუეტი» პარკინგზე უშნოთ გაჩხერილი 4X4 -იდან. ისეთი სახით მოაბიჯებდა რომ მაშინვე იგრძნობდით, საკუთარი პერსონის ყველა მოლეკულით ასხივებდა ერთგვარ რადიაციულ ღირსებას.

მხიარული ახალგაზრდები კი ჟურნალისტები აღმოჩნდნენ, რომლებიც დეპუტატს რეგიონში მოსახლეობასთან შეხვედის გასაშუქებლად ახლდნენ... გენდერულ ბალანსი თვალში საცემად, მაგრამ პოზიტიურად დარღვეული იყო- მდედრობითი სქესი ჭარბობდა.

მაშინ არც ერთი მათგანი არ მეცნო, თუმცა მას შემდეგ რაც საფრანგეთში დავბრუნდი, ჩემთვის ისეთი არხების და გამოცემების არსებობა გხდა ცნობილი,რომელთა შესახებ ადრე წარმოდგენაც არ მქონდა.შესაბამისად მათი ჟურნალისტების სახეებიც, რომლებსაც დრო და დრო ეკრანზე ვხედავ რაღაც «ცნობადი» და «ახლობელი» გახდნენ ჩემთვის... ხშირად მგონია, რომ მათთან ერთად სადღაც ერთ  თუ არა მეზობელ სუფრაზე მაინც «მიქეიფია».

თამადად ერთ ერთი ჟურნალისტი ბიჭი დანიშნეს, ეჭვი მაქვს ამ პოსტზე ალტერნატივა არც ჰყავდა, რადგან თავიდანვე სუფრის თავში დაჯდა. დეპუტატი კი კეკლუცად მოკისკისე «მასებში» გაერია და ჩემს წინ, სავარაუდოდ მისი უბრალოებით «აღგზნებულ» ორ გოგოს შორის ზურგით დაჯდა, გაშეშებული და გახამებული მუყაოს გამგებლის პირდაპირ.

ჩემი თანამესუფრე ძალიან გაღიზიანდა. სახეზე ეტყობოდა. მადა გაუფუჭდა, რაღაც ისეთი საბჭოთა მყრალი სუნი დატრიალდა, ისეთი... რომ ლამის «ჟუვაჩკებით» ჯიბეებდატენილ ფრანგ «ინტურისტად» წარმოვიდგინე თავი. თუმცა მაინც უნდა აღვნიშნო: საბჭოთა კავშირში, ესეთ პურმარილებს რაიკომის მდივნები და დეპუტატები რესტორნის ცენტრში ყველას დასანახავად არ მართავდნენ. უფრო კუპეებში იკეტებოდნენ ხოლმე, ინტრიგანი თვალისგან მოფარებულად. სწორედ ამ მიზეზით შემოგვრჩა ეს კუპეს უნიკალური «კულტურა» ქართულ მძიმე გასტრონომიაში.

თამადა აბსოლუტურად გადასარევი ვინმე იყო. რაღაც ისეთი მანერა ქონდა ლაპარაკის... აი, როგორ გითხრათ... სრულიად არა თამადური... ესე ქართველი გეები ლაპარაკობენ, მაგრამ ისინი ოცკაციანი პურმარილებს მგონი არ თამადობენ... თუმცა რას გაიგებ... იმდენი რამე შეიცვალა საქართველოში... შეიძება რაღაც ახალია, ვინ იცის, იქნებ თამადობენ კიდეც, თავს ვერ დავდებ... იქნებ რაღაც კახური Village People - სტილის დაბადების მოწმე გავხდი იმ დღეს... ვინ იცის...

ასეა თუ ისე, თამადამ პირველი სადღეგრძელოთი ღმერთი ადღეგრძელა, მეორეთი პატრიარქი, მერე სამშობლო... ცხადია პირველ რიგში დეპუტატს მიმართავდა, რომელიც აღფრთოვანებული იღებდა ყველა ალავერდს. ჩვენ მოგვიწია ღმერთის პატრიარქისა და სამშობლოში რემიქსირებული ყველა იმ «სიკეთის» შესახებაც სადღეგრძელოების მოსმენა, რომელის წყალობითაც ბოლო რვა წელიწადში ჩვენი საყვარელი ღვთისმშობლის წილხვედრი სამშობლო დაეწია და გაასწრო ევროპის მოწინავე ბურჟუაზიულ ქვეყნებს ... მოგეხსენებათ ვისი დიდი წყალობითაც...

ამ სრულიად ნოვატორული ორიენტაციის თამადას ყოველ ჭიქის მერე ხმა ისე უწვრილდებოდა და ისე უმატებდა მანერულობას, რომ რაღაც მომენტში სერიოზულად დავუშვი, რომ შეიძლება უცებ მართლაც ყოჩაღად წამომხტარიყო, მაგიდაზე ესკუპა. გაშიშვლებულიყო, ჯიბიდან ამერიკელი პოლიციელის კარტუზიანი ქუდი გაეძრო და YMCA ემღერა მრგვალსახიან დეპუტატთან ერთად,

სამწუხაროდ ვეღარ დაველოდეთ. მალე წამოვედით. მადა გაგვიფუჭდა, განსაკუთრებით მისი სავარაუდოდ საცირკო მთვარი ნომერივით სადღეგრძელოს შემდეგ, რომელსაც მისი მეგობრები დიდი ენთუზიაზმით და ჟვილ -ხივილით შეხვდნენ.., ეტყობოდათ, მრავალჯერ ქონდათ მოსმენილი : ... მოკლედ ამ ბიჭს დისშვილი ყოლია, 5 წლის ბიჭი, რომელიც თურმე ისეთი ჭკვიანი და გონიერი ბავშვია, ნუ ისეთი... რომ პირდაპირ გაგაგიჟებს, თურმე ხანდახან ისეთ რამეს იტყვის... ისეთს...აი რომ იტყვიან , ბევრ უფროსს რომ არ მოუვა თავში...

-ამას წინათ ფეხბურთს უყურებდა მარტო ოთახში... რაღაც ისეთი თამაში იყო, აი არავის რომ არ აინტერესებს... უცებ გამოვარდა გიჟივით გახარებული ჩვენთან, მოვიგეთ. ჩვენებმა გაიმარჯვესო ყვიროდა... ვინ ჩვენებმათქო ვკითხეთ გაკვირვებულებმა,,, როგორო, აი შეხედეთ ჩვენებმა გაიტანესო... გავედით ამდენი ხალხი ტელევიზორს შევხედეთ და რას ვხედავ: თურმე აფრიკის რომელიღაც ზანგების გუნდი ეთამაშება ვიღაც ევროპულს და თეთრებს გაუტანიათ ბურთი... თეთრები კი ჩვენები არიანო მიმხვდარა ... ამ ასაკში თან... სხვანაირი თაობა მოდის, სხვანაირი. ბატონო ვახტანგ.!.. აი ამას გაუმარჯოს, ჩვენზე მაგრები რომ არიან იმას , ის ურჩევნია მამულსა... და ა.შ... ბატონმა ვახტანგმა მაშინვე აიტაცა და პატარა «ვუნდერკინდის» თამადობით საქართველოს მომავლის სადღეგრძელო ისეთ საერთო ჟვილხივილში დაილია, გული გაგინათდებოდათ ეხლახანს აფეთქებული ატომური ბომბივით...

-მომეჩვენა თუ თქვენც ის გაიგონეთ რაც მე? - ზუსტად ესეთი კითხვა დავუსვი გაქვავებულ თანამესუფრეებს. აშკარად რომელიღაც ფილმიდან...

-რა მოგეჩვენა. მოგეჩვენა არა... მითხრეს. ძლივს გამაჩერეს რაღაცის თქმას ვაპირებდი...პარკინგივით იოლად არ ჩაივლიდა ეს ამბავი. ამიტომ YMCA ვეღარ დაველოდეთ.

ავდექით და წამოვედით.

ჩემი თანამესუფრეები ხელისუფლების აქტიური მხარდამჭერები არიან. მგონი ჩემზე მეტად ისინი გაბრაზდნენ. მაგრამ ამ თემაზე მას შემდეგ აღარ გვილაპარაკია, მაშინაც კი, როცა ორი კვირის შემდეგ. ეს დეპუტატი ტელევიზორში ეთნიკური უმცირესობების უფლებებისათვის თავგამოდებულ მებრძოლად გამოგვეცხადა.. პრინციპში, მე ის ისედაც ტელევიზორიდან მახსოვდა – ერთხელ მაესტოზე რობერტ სტურუას კიცხავდა არმენოფობური განცხადებების გამო, გეცოდინებათ – მაჟორიტარი დეპუტატი ვახტანგ ბალავაძე...

რამდენიმე დღით ადრე თბილისში კიდევ ერთ ცნობილ «კულტურულ» დეპუტატთან ერთად მოვხვდი ერთ სუფრაზე, რომელმაც ნახევარი საღამო გეების გინებაში გაატარა, მეორე ნახევარი სომხების,,, პარალელურად კი სიგარეტს სიგარეტზე გვაბოლებდა ცხვირში ხუთ არამწეველს, მათ შორის ერთ ახალ და ერთ ცოტა ძველ ნაინფაქტარს... თან გვიმტკიცებდა რომ აივანზე მოსაწევად გასვლა მისი, როგორც მწეველის დისკრიმინაციაა... და კიდევ უფრო აბოლებდა. მგონი პარლამენტის კულტურის კომისიის რაღაცაა ეს კაცი.

ამას ყველაფერს ალბათ ხვდებით რატომაც ვყვები, დარწმუნებული ვარ ჩემზე ბევრად უკეთ იცით, რომ ნაციონალური მოძრაობისა და ქართული ოცნების წევრებს შორის ქსენოფობიის, ჰომოფობიისა ... ზოგადად უგნურების ხარისხი და რაოდენობა არაფრით არ შეიძლება ერთმანეთისგან განსხვავებული იყოს... რადგან ორივე მხარეს სიბრიყვის უსარგებლო ბუღალტერიით დაღლილი  ბედკრული  საქართველოს ხეპრე  შვილები დგანან... 

P.K.
26 Juillet 2012

Paris

სალო, ანუ არჩევნების 120 დღე

ლიბერალი 17 ივლისი 2012

სალო, სოდომის 120 დღე. პიერ პაოლო პაზოლონი 1975

კარგად მახსოვს, როდესაც 80-იანი  წლების დასაწყისში, ერთ  ნაცნობის ნაცნობთან, ვიდეოზე პირველად  «სალო, ანუ სოდომის 120 დღე» ვნახე, შოკირებულმა გავიფიქრე, რომ ამ კაცს, პიერ პაოლო პაზოლინის, როგორც საერთოდ ბევრ გენიოსს, მართლაც რაღაც უნიკალური,  განსაკუთრებული პერვერსული  წარმოსახვის უნარი გააჩნდა. მით უმეტეს, მაშინ ვიდეო  სულ ახალი შემოსული იყო საქართველოში და მე  მიუჩვეველი და მოუმზადებელი  ვიყავი  არა თუ ამ  დემონურად გარყვნილი ფსიქოლოგიური აგრესიასთვის, არამედ  ჩვეულებრივი,  ბრიყვული, კლასიკური   პორნოგრაფიისათვისაც კი.

რა თქმა უნდა, ფილმმა წარუშლელი კვალი დატოვა.

ათი  წლის შემდეგ, ერთხელ, პარიზში, ვიღაცამ მითხრა, რომ ლათინურ კვარტალში, სენ მიშელის უბანის ერთ პატარა კინოდარბაზში, ამ ფილმს თურმე მისი გამოსვლის დღიდან მოყოლებული,  ორ კვირაში ერთხელ - ხუთშაბათობით უჩვენებენ  ღამის თერთმეტ საათზე. სერთოდ, პარიზივით  "კინო ქალაქებში'' ტრადიციულად ბევრ  დარბაზს აქვს თავისი აკვიატებული საკულტო  ფილმი, რომელსაც წლების განმავლობაში  რეგულარულად უჩვენებს ერთი და იგივე დღეს, ერთი და იგივე დროს.

"სალოსთან"  ჩემი პირველი "შეხვედრის"  შემდეგ დაგროვილი პერვერსიის  იმუნიტეტის შემოწმების, თუ დიდ ეკრანზე ფილმის ნახვის სურვილის გამო, ერთ ღამეს,  პატარა,  უსიამოვნო სუნიან  დარბაზში აღმოვჩნდი, სადაც  ამავე ფილმის  პერსონაჟების მსგავსი უცნაური ადამიანები  ისხდნენ აქა-იქ, კანტიკუნტად, რომლებიც, შუქის ჩაქრობისთანავე თითქოს სათითაოდ  ეკრანზე აიპარნენ და ფილმში ინტეგრირდნენ.

არანაირმა გამოცდილებამ არ მიშველა. სეანსიდან კიდევ უფრო  შოკირებული და დათრგუნილი  გამოვედი, გულისრევის და ჭუჭყის შეგრძნებით.

პირველად, როგორც გითხარით ამ ფილმს - საბჭოთა თბილისში, ჩემსავით შოკირებული მეგობრების წრეში ვუყურე . აქ, პარიზში კი- კინო დარბაზში შუქის ანთების შემდეგ,  ისეთი გრძნობა გამიჩნდა, თითქოს სეანსის ბოლოს, ტიტრების ჩვენების მომენტში. მსახიობები სცენიდან უკან ჩამოიპარნენ და  დარბაზში ისევ თავ-თავიანთ ადგილებზე განლაგდნენ ჩუმად , თითქოს ჩემთვის უნდოდათ ეჩვენებინათ, რომ პაზოლინის ღვთაებრივად პერვერსული წარმოსახვის გარეშეც რეალურად, მშვენივრად  არსებობენ.

მას შემდეგ ჩვენს ცხოვრებაში ინტერნეტი გაჩნდა. ჯერ ნელი, მერე სწრაფი, ბოლოს ძალიან სწრაფი... ამბობენ, რომ  პორნო ინდუსტრიამ დიდად შეუწყო ხელი ინტერნეტის ტექნოლოგიების, განსაკუთრებით ციფრული ტელევიზიების განვითარებას. ხოლო ამ უკანასკნელმა, თავისი მხრივ, სოციალურ ცხოველზე, ანუ ადამიანზე დაკვირვების არნახული მასშტაბის საშუალება მოგვცა.

ჩვენს პლანეტაზე დასახლებულ ძუძუმწოვართა შორის კი ადამიანის  უნიკალურობის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი  ფაქტორი  მისი სექსუალობის სოციალურობა და არა ცხოველივით  რეპროდუქციულობაა. პორნოგრაფია სწორედ მისი სექსუალობის ერთგვარი "სოც - არტია". თუნდაც "არტი"  ამ შემთხვევაში მხოლოდ სიმბოლური მინიშნების მიზნით იყოს ნახმარი.

ის, რისი ნახვაც დღეს შესაძლებელია მაუსის ერთი კლიკით ნებისმიერ მოყვარულთა  პორნო პორტალზე, ბევრად აჭარბებს  პაზოლინის პერვერსულ წარმოსახვებს. აბა, ვინ იფიქრებდა, დაინტერესებული  სპეციალისტების გარდა, რომ ადამიანები ცხოველებისგან მხოლოდ  სექსუალობის სოციალურობით კი არა,  უსაზღვრო პერვერსიით, ყველაზე გარყვნილი ფორმებითაც განსხვავდება. ჩემთვის ინტერნეტის საშუალებით  ამ რეალობასთან   შეჯახება 90-იანი წლების ბოლოს მორიგი მორალური  შოკი იყო.

თუმცა მანამდე, ათი წლის განმავლობაში, დასავლეთში ცხოვრებამ მასწავლა, რომ საკუთარ თავს თავად უნდა დაუწესო პორნოგრაფიულობის ლიმიტი, წინააღმდეგ შემთხვევაში, ტოქსიკომანივით ყოველდღიურად დაგჭირდება დოზის მომატება და საბოლოოდ პერვერსიის ოვერდოზა  ბოლოს მოგიღებს. მივხვდი, რომ თავისუფლება, პირველ რიგში, არჩევნის თავისუფლებაა და ეს თავისუფლება  უფრო გიცავს, ვიდრე - გაცდუნებს. ადამიანი ნებისმიერ სოციუმში, თალიბანების, საბჭოთა თუ დასავლურში საკუთარი გარყვნილების ლიმიტს თვითონვე ადგენს, რადგან სხვა მას ვერაფერი "დაიცავს" საკუთარი პულსაციებისგან, ვერც ბურქა, ვერც ცენზურა, ვერც საუკუნოვანი პურიტანული ტრადიციები... ჩვენ სრულიად მარტონი, უმწეონი და შიშველნი ვართ საკუთარ პერვერსიასთან, როგორც პაზოლინის ჯოჯოხეთში გამოკეტილი საბრალო  ბავშვები პერვერ  დემონებთან, სადაც დემონებს დრო და დრო თავად ბავშვებში ვხედავთ, ბავშვებს კი - დემონებში.

მესამედ "სალო" სულ ეხლახან ვნახე - უზარმაზარ HD ტელე ეკრანზე "ბლუ რეის" უმაღლესი  ხარისხის ფორმატში. ეფექტი იგივე იყო. როგორც მაშინ, პირველად  ნახევრად დაშლილ  ტელევიზორ "რუბინში", ცუდი ხარისხის ვიდეო კასეტაზე ჩანაწერის ნახვისას,  რუსული მონო off დუბლიაჟით... იგივე იყო ჩემი ორი ფრანგი მეგობრის კითხვებიც, რომლებმაც  პირველად უყურეს ფილმს: "რატომ გადაიღო ეს ფილმი? ვის და რაში ჭირდება ამ სიბინძურის ნახვა?" იგივე იყო მათი ზიზღი, შეძრწუნება, შოკი... რომელიც, მიუხედავად ფილმით გამოწვეული აპათიისა, მათ მთელი ცხოვრება გაჰყვებათ, არასდროს დაივიწყებენ ამ ყველაზე საძაგელ, გულისამრევ დიდ  შედევრს.

ძნელია გადააბიჯო იმ ლიმიტს, რომელსაც პაზოლინიმ გადააბიჯა ამ ფილმით, იმისთვის - რომ ყველა დროის ყველაზე შემაძრწუნებელი სურათი შეექმნა, ანარეკლი და ხატი იმისა, რაც ყოველ ჩვენთაგანში - სექსუალურად სოციალურ, და შესაბამისად სოციალურად გარყვნილ არსებებშია მიძინებული. სწორედ იმისთვის, რომ ვძრწოდეთ საკუთრი თავის, ჩვენში მიძინებული პერვერსიის უკვდავი მონსტრის ფეტუსის წინაშე, რომელიც დრო და დრო იღვიძებს ჩვენში, სწრაფად იზრდება და თუ დაიბადა,  ჩვენი სასიცოცხლო სივრცე ზუსტად ისე ყროლდება, როგორც ის პატარა მაგიური კინოდარბაზი ლათინურ კვარტალში - სეანსის დაწყებიდან რამდენიმე წუთში, სადაც აქა-იქ ჩამოსკუპებული ფილმის გმირები ეკრანში შედიან სათამაშოდ.

ქართული კოლექტიური პერვერსიის ეს ფატუსი დღეს ცოცხალია და სწრაფად იზრდება. ჩვენ უკვე ვიმკით ტოქსიკური ორსულობის პირველ მყრალ  შედეგებს. გამარტივებული  ციფრული ტექნოლოგიის წყალობით, მომრავლებული ჯუჯა ტელეარხების საშუალებით,  ბოლო დროს ქართულ პოლიტიკურ რეალობას  ზუსტად ისეთივე გაოგნებულნი ვაკვირდებით,  როგორც 90-იან წლებში პირველ პორნო პორტალებს.  ნანახი გარყვნილებით გულარეულნი,  გამუდმებით ვარწყევთ ისეთ პატარა მახინჯ პერსონაჟებს, როგორიც ამ დღეებში კარალეთში ვიხილეთ. თუმცა, ეს ჯერ მხოლოდ დასაწყისია. სიცოცხლესთან  შეუსაბამო  ამ პატარა საცოდავი "ვიკიდიშებისგან"  ჯერჯერობით ადვილად ვასუფთავებთ "კინოდარბაზს", უფრო მეტიც ამაში თვით მონსტრის მამა - ხელისუფლება გვეხმარება, რამდენიმე დღით "მყრალ" ნარჩენებს ციხეში ინახავს... მხოლოდ იმისთვის, რომ იქიდან უფრო მოღონიერებულნი და წამოჩიტულნი გამოვიდნენ... თავად მთავარი პერვერები კი ყოველ დღე ტელევიზიით დაუღალავად ქაქანებენ, რომ საბრალო მონსტრი ფეტუსი გულნატკენია და მისი განაწყენება არაფრით არ შეიძლება.  "სალოს" გარყვნილი ბურჟუაზიის ეს ნასხლეტები, რომელთა ცვედან ფანტაზმს ასევე  ბებერი კურტიზანი მეძავები კვებავენ, კოპირებული საძაგელი მანერულობით  გვიხსნიან, რომ... აქ  ალფა გაკონტროლებული სოდომია, ომეგა კი მთავარ ფიგურანტთა და კურტიზანთა  პერვერსიის უსასრულობა...  აქ ჩვეულებრივი ადამიანური განცდა სასტიკად ისჯება - ჩაქოლვით. ენების რიტუალური მოკვეთით, და მერე მათი სატელიტური თეფშებით გაწყობილ სუფრაზე ვერცხლის ლანგრით ჩამოტარებით...

16 ივლისაც, მყრალი დარბაზიდან ეკრანზე პარლამენტის საგარეო ურთიერთობათა თავმჯდომარე, ვინმე  აკო მინაშვილი აბობღდა და კარგა ხანს ამტკიცებდა, რომ სამშობლოს გარდა ყველანაირი სიყვარული, მათ შორის მაფიოზების მიერ ნაწამები და მოკლული ძმისაც - ღალატია და ის უნდა აიკრძალოს. მოღალატე ფეხბურთელი კი - დაისაჯოს... ზუსტად იგივე გაიმეორა მისმა  პოლიტიკურმა "თანაპერვერმა", ამავე კარიკატურული პარლამენტის იურიდიულ საკითხთა კომიტეტეტის თავმჯდომარემ,  პალიკო კუბლაშვილმა, რომელიც კადრში  არასდროს არ ჩნდება თავისი საყვარელი ანტიკური ფეტიში სათამაშოების - სამართლის  სასწორისა და მახვილის  გარეშე... ისიც კარგა ხანს ამტკიცებდა, რომ  კარალეთის გეტოში გამომწყვრეული ომისგან  ფსიქოლოგიურად ტრამვირებული ადამიანები კანონზე მაღლა დგანან, და მათთან განსაკუთრებული ფაქიზი და ნაზი მოპყრობაა საჭირო. აქ  აღგზნებულმა მახვილი ლაჯებში ამოიჩრა, თავის სათამაშო  სასწორის ერთ თეფშს შეუმჩნევლად თითი შეაშველა და "მომხიბვლელი" შულერული მორცხვი  ღიმილით თვალები აგვიხვია.

აკოსა და  პალიკოს სცენებს შორის კიდევ ბევრი წვრილმანი პერსონაჟი ვიხილეთ მთავრობის კუთვნილი "არასამთავრობო" "სვინგერ" ორგანიზაციებიდან. რომლებიც ასევე ამტკიცებდნენ, რომ სისასტიკესა და ლინჩს 21-ე საუკუნეში, რა თქმა უნდა, თავისი საპატიო და განსაკუთრებული ადგილი უნდა გააჩნდეს , ხოლო თუ მაფიოზები  ძმას ან სხვა რომელიმე ოჯახის წევრს მოგტაცებენ, არავითარ შემთხვევაში არ უნდა ენდოთ პოლიციას, როგორც ამას ყველა ცივილიზებულად წოდებული ქვეყნის იუსტიცია თხოვს თავის კანონმორჩილ მოქალაქეებს, პირიქით - არ უნდა  "დაინანოთ" ფული "ძუნწი და მოღალატე" ფეხბურთელივით. რადგან ამ ქვეყნად, ბოლოს და ბოლოს, ყველაფერი ფულით  არ იზომება, რასაც   პრიმიტივთათვის დამახასიათებელი უბრალოებითა და ტემპერამენტით   ამტკიცებდნენ ამ დღეებში კარალეთელი ქვისგულა ჯარისკაცები და  აგრეთვე მათი განმგებელი  - საქართველოს აწ უკვე ექსლიბერტარიანელი  "სალო" ბურჟუაზია.

არჩევნების ასოცი დღის  მრიცხველი უკვე ჩართულია.  საქართველოს პოლიტიკური  ჭინთვების ინტენსიობა და სიმყრალე დღითი დღე  მატულობს. სავარაუდოდ, ის ვადაზე ადრე შობს გარყვნილების მახინჯ ნაყოფს.

საბედნიეროდ, ასეთი ნაყოფები განსაკუთრებული სიცოცხლისუნარიანობით არ გამოირჩევიან. ისინი ხშირად საკუთარი  სიძვისა და   ღორმუცელობის მსხვერპლნი ხდებიან ხოლმე. ზუსტად ისე, როგორც "სალომდე" სამი წლით ადრე გადაღებულ მარკო ფერერის  "დიდ ქეიფში" (La Grande Bouffe - 1972) , რომელიც  ასევე  კინოს ისტორიაში ერთ-ერთ ყველაზე "საძაგელ" და დიდ შედევრად ითვლება. თუმცა, ამაზე მოგვიანებით... პერვერი მატლის დაბადების დღეზე, ერთსანთლიანი ტორტის გარშემო - ფინჯან ჩაიზე ვისაუბროთ.

P.K.

16 Juillet 2012 / Paris